Γεύσεις Μαΐου ’26
Στα παιδικά μου χρόνια θυμάμαι μετά το Πάσχα ξεκινούσε η καλοκαιρινή προετοιμασία του σπιτιού. Έπρεπε να ξεστρωθούν τα χαλιά και τα μάλλινα του χειμώνα. Να αλλαχτούν οι κουρτίνες και τα σκεπάσματα. Να φρεσκαριστεί το σπίτι, και να σκεπαστούν τα έπιπλα από τις οικογένειες που θα παραθέριζαν όλο το καλοκαίρι στα Πριγκιποννήσια ή στο Βόσπορο. Το «γκιότσι», η μετακόμιση δηλαδή που απασχολούσε τη νοικοκυρά και ολόκληρη την οικογένεια γινόταν δυο φορές το χρόνο. Ορόσημο αποτελούσε το κλείσιμο και το άνοιγμα των σχολείων.
Η επόμενη κίνηση ήταν να συγκεντρωθεί η χειμωνιάτικη αμφίεση όλης της οικογένειας: παλτά, μάλλινες ζακέτες, μάλλινες φούστες, παντελόνια, κάποια να περάσουν από το καθαριστήριο της γειτονιάς και περασμένα στις κρεμάστρες μαζί με μικρά πουγκιά όπου έβαζαν 2-3 κομμάτια καμφορά για τις βώτριδες που κατάστρεφαν τα μάλλινα, έβαζαν τα χειμωνιάτικα ρούχα σε μεγάλες πάνινες θήκες και τα τοποθετούσαν στη χειμωνιάτικη ντουλάπα. Τότε ερχόταν η ώρα για τα καλοκαιρινά ρούχα. Για τους άνδρες ήταν απλά τα πράγματα, κοντομάνικα ανδρικά πουκάμισα από ποπλίνα φρεσκοσιδερωμένα με τα αντίστοιχα λινά παντελόνια παίρνανε τη θέση τους στην ντουλάπα. Για τις οικοδέσποινες, τα μικρά παιδιά, τις δεσποινίδες των παρθεναγωγείων το θέμα ήθελε σχεδιασμό και συζήτηση. Ειδικά για τις κυράδες και τις δεσποινίδες εκτός από την καθημερινή απλή ένδυση χρειαζόταν και γιορτινά φορέματα για καλέσματα, απογευματινές συναντήσεις, Κυριακάτικες εξόδουςκ.α. Έπρεπε λοιπόν πρώτα να αγοραστούν περιοδικά μόδας εκείνης της χρονιάς, να επιλεχθούν τα μοντέλα, να αγοραστούν διάφορες ποικιλίες μεταξωτών υφασμάτων, ταυτόχρονα δε να γίνει η επικοινωνία με την ράφτρα για να τους δώσει ημερομηνίες και να αποφασιστεί αν τα φορέματα θα τα ράψει σπίτι τους ή στο εργαστήρι της. Δόξα τω Θεό το χριστιανικό εορτολόγιο εκτός από τις μεγάλες καλοκαιρινές γιορτές κάθε μέρα μνημονεύει και μία ονομαστική γιορτή…
Για εμένα στα παιδικά μου χρόνια όπως και όλους τους Πολίτες προμήνυε καλοκαίρι η μυρωδιά από τα μικρά γλυκά τραγανιστά αγγουράκια, τα οποία αποκαλούσαν χάριν ευγένειας «δροσερά», καθώς η λέξη αγγούρι στο πολίτικο λεξιλόγιο ήταν βρισιά και αναφερόταν στον άξεστο επαρχιώτη. Τα ολόδροσα μαρούλια με την πελώρια καρδιά, η εύγευστη αγκινάρα με τη γεμάτη ψίχα – μεγάλη όσο η ανδρική παλάμη- έδιναν το στίγμα της άνοιξης.
Τα αγγουρομαρουλομπόστανα που πλημμύριζαν τις αγορές και τα μανάβικα της Πόλης, τα καλλιεργούσαν οι αγρότες στα εύφορα περιβόλια που βρίσκονταν στην έξω πλευρά των ιστορικών Βυζαντινών τειχών. Γύρω από την πηγάδα στριφογύριζε το άλογο, γεμίζοντας με νερό την πελώρια δεξαμενή που πότιζε τα περιβόλια, μία εικόνα που φάνταζε σαν μαγεία της φύσης, ιδίως για τα παιδιά των αστικών κατοικιών μεταξύ των οποίων ήμουν και εγώ στα παιδικά και τα πρώτα μαθητικά μου χρόνια όταν ο πατέρας μου μας πήγαινε την άνοιξη το Σάββατο να καθίσουμε στα καφενεία και να γευτούμε τα φρεσκοκομμένα μαρούλια χαζεύοντας το άλογο που στριφογύριζε την πηγάδα και φεύγοντας να αγοράσουμε για το σπίτι ημερήσια λαχανικά, φρούτα, μαρούλια και αγγουράκια.
ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Κουκιά ψίχα με ελαιόλαδο
Υλικά
½ κιλό ψίχα από φρέσκα κουκιά
1 μέτριο κρεμμύδι ψιλοκομμένο
¾ ποτ. νερού ελαιόλαδο
χυμό από ½ λεμόνι
αλάτι
1 κουτ. γλυκ. κοφτή ζάχαρη
2 κουτ. σουπ. άνηθο ψιλοκομμένο
Εκτέλεση
Πλένουμε τα καθαρισμένα κουκιά και τα κρατάμε σε σουρωτήρι. Ροδίζουμε το κρεμμύδι με το ελαιόλαδο, προσθέτουμε τα κουκιά, το χυμό λεμονιού, αλάτι, ζάχαρη, 2 ποτήρια καυτό νερό και ψήνουμε το φαγητό σε χαμηλή φωτιά, ώσπου να μείνει ελάχιστη σάλτσα. Περιχύνουμε το φαγητό με ψιλοκομμένο άνηθο. Σερβίρεται δίπλα σε αγκινάρες αλά πολίτα. Επίσης, μπορεί να σερβιριστεί και με γιαούρτι στραγγιστό, στο οποίο έχουμε προσθέσει λίγο πολτοποιημένο σκόρδο.
Η ψίχα από φρέσκα κουκιά με ελαιόλαδο ήταν ένα από τα χαρακτηριστικά ανοιξιάτικα λαδερά.
Κολιοί πλακί
Υλικά
1 κιλό κολιοί
2 ντομάτες
1 πατάτα κομμένη σε κύβους
1 κρεμμύδι ψιλοκομμένο
2 πιπεριές κομμένες σε ροδέλες
3 σκελίδες σκόρδο ψιλοκομμένο
1 λεμόνι αποφλοιωμένο κομμένο σε λεπτές ροδέλες
4 φύλλα δάφνης, αλάτι, πιπέρι
Μισό ποτήρι ελαιόλαδο
Μαϊντανό ψιλοκομμένο
Εκτέλεση
Ροδίζουμε το κρεμμύδι, τις πιπεριές και το σκόρδο με το λάδι. Προσθέτουμε τους κύβους της πατάτας και συνεχίζουμε το σοτάρισμα για 5 λεπτά.
Τοποθετούμε σε ένα ταψάκι τους κολιούς, ρίχνουμε από πάνω το σοταρισμένο μείγμα, τη δάφνη, αλατοπίπερο, ροδέλες από λεμόνι, φέτες ντομάτας και μισό ποτήρι νερό. Ψήνουμε το φαγητό στο φούρνο και το σερβίρουμε γαρνιρισμένο με ψιλοκομμένο μαϊντανό.
Τριαντάφυλλο γλυκό κουταλιού (ροδοζάχαρη) Συνταγή της κυρίας Ευμορφίας Θανάσογλου
Υλικά
100 γραμμ. ειδικό τριαντάφυλλο για γλυκό
1 κιλό ζάχαρη
Χυμό από 2 ½ λεμόνια
Εκτέλεση
Κόβουμε με το ψαλίδι την άσπρη βάση από τα πέταλα. Τρίβουμε τα φύλλα με το χυμό λεμονιού μέσα σε γυάλινο ή μπακιρένιο βαθύ πιάτο, μέχρι να μαραθούν. Το στίβουμε με τη χούφτα μας. Το χυμό που έβγαλαν τον ρίχνουμε στην κατσαρόλα με τη ζάχαρη, μέχρι να δέσει. Τότε ρίχνουμε τα πέταλα και τα ανακατεύουμε. Όταν δέσει το γλυκό, το κατεβάζουμε από τη φωτιά, προσέχοντας να διατηρήσει το ρουμπινένιο του χρώμα, που είναι και το ζητούμενο.
